Araç Kiralama Hizmet İhalesinde Kurum Personelinin de Araçları Sürmesinin Öngörülmesi?
Mehmet ATASEVER
Simdata Danışmanlık Y.K. Başkanı
İtirazen Şikayet Konusu; Başvuru sahibinin dilekçesinde özetle; şikâyet başvurularına idare tarafından cevap verilmediği, Teknik Şartname’nin 4.5’inci maddesinde “Araç şoförü, İdare’nin her kademesinde ve pozisyonundaki tüm istihdam türlerindeki (işçi, memur vb.) personeli veya İdarece görevlendirilmiş kişileri (Kurum personeli, hizmet alımı yoluyla çalışan kişiler ve benzeri) ve teknik şartnamenin madde 8’de belirtilen sürücülü araç kiralamaları için araç ile birlikte hizmet alımı personelini ifade eder. Araç kaskosu bu madde göz önünde bulundurularak yaptırılacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, istekli tarafından verilecek sürücüler haricinde kurum personelinin de araçları süreceğinin öngörüldüğü, araç kaskosunun bu madde göz önünde bulundurularak yapılmasının istendiği ve Teknik Şartname’nin 6.4’üncü maddesinde de “İhale konusu iş süresince kiralanan araçların her ne suretle olursa olsun işin ifası ve araçların kullanımları sırasında meydana gelecek her türlü maddi, manevi zarar ve ziyanlardan (idareye ve 3. şahıslara verilecek zararlar dahil) yüklenici sorumlu olacaktır. Ancak; maddi hasarlı trafik kazalarında araç değer kaybı ve benzeri durumlarda sürücü sorumlu tutulmayacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, söz konusu maddede bu durumun sadece firmanın temin edeceği sürücüler için mi, yoksa sürücü olarak görevlendirilecek kurum personeli için de mi geçerli olacağı ayrımının yapılmadığı, bu duruma ilişkin açıklama getirilmesi gerektiği, kurum personeli için de geçerli olması halinde Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin genel hükümlerinin kapsamının dışına çıkıldığı, idarenin personelinin kusurundan doğacak zararların da yüklenicinin sorumluluğu kapsamına alındığı, idare personelinin araçları kullanacağı dikkate alındığında ilgili düzenlemede yüklenicinin veya idare personelinin kullandığı araç ayrımı da yapılmadığından düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, bu nedenlerle ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Konu İle İlgili Emsal Kamu İhale Kurulu Kararına Göre;
Yapılan inceleme ve tespitler neticesinde; Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: 2026 YILI 12 AY SÜRE İLE SÜRÜCÜLÜ ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIM
İŞİ (YAKIT HARİÇ)
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
3 ADET ŞOFÖR İLE BİRLİKTE 3 ADET ARAÇ KİRALAMA İŞİ Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: ………. Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü Hizmet Binası ve Bağlı Birimler” düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin 4.5’inci maddesinde “Araç şoförü, İdare’nin her kademesinde ve pozisyonundaki tüm istihdam türlerindeki (işçi, memur vb.) personeli veya İdarece görevlendirilmiş kişileri (Kurum personeli, hizmet alımı yoluyla çalışan kişiler ve benzeri) ve teknik şartnamenin madde 8’de belirtilen sürücülü araç kiralamaları için araç ile birlikte hizmet alımı personelini ifade eder. Araç kaskosu bu madde göz önünde bulundurularak yaptırılacaktır.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin 6.4’üncü maddesinde “İhale konusu iş süresince kiralanan araçların her ne suretle olursa olsun işin ifası ve araçların kullanımları sırasında meydana gelecek her türlü maddi, manevi zarar ve ziyanlardan (idareye ve 3. şahıslara verilecek zararlar dahil) yüklenici sorumlu olacaktır. Ancak; maddi hasarlı trafik kazalarında araç değer kaybı ve benzeri durumlarda sürücü sorumlu tutulmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalenin …….. Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “2026 Yılı 12 Ay Süre ile Sürücülü Araç Kiralama Hizmet Alım İşi (Yakıt Hariç)” hizmet alımı ihalesi olduğu, 12.12.2025 tarihli ihale komisyon kararında, 10.12.2025 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan bahse konu ihaleye 4 isteklinin katıldığı, ihalenin ………. Taşımacılık Ticaret Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise ……. Turizm Taşımacılık Organizasyon Otomotiv İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. olarak belirlendiği görülmektedir.
İdare tarafından başvuru sahibi ……Temizlik Yemek Yük ve Yolcu Taşımacılık Sanayi Ticaret Ltd. Şti.nin ihale dokümanı düzenlemelerine yönelik yapmış olduğu şikâyet başvurusuna cevap verilmeyerek zımnen reddedildiği görülmektedir.
Teknik Şartname’nin 4.5’inci maddesinde, araç şoförünün idarenin her kademesinde ve pozisyonunda, tüm istihdam türlerinde (işçi, memur vb.) çalışan personeli veya idarece görevlendirilmiş kişileri (idare personeli, hizmet alımı yoluyla çalışan kişiler ve benzeri) ve Teknik Şartname’nin 8’inci maddesinde belirtilen sürücülü araç kiralamaları için araç ile birlikte hizmet alımı personelini ifade ettiği, araç kaskosunun bu madde göz önünde bulundurularak yaptırılacağı, aynı Şartname’nin 6.4’üncü maddesinde de ihale konusu iş süresince kiralanan araçların her ne suretle olursa olsun işin ifası ve araçların kullanımları sırasında meydana gelecek her türlü maddi, manevi zarar ve ziyanlardan (idareye ve 3. şahıslara verilecek zararlar dahil) yüklenicinin sorumlu olacağı, ancak maddi hasarlı trafik kazalarında araç değer kaybı ve benzeri durumlarda sürücünün sorumlu tutulmayacağının belirtildiği, anılan Şartname’nin “Araç ve Şoför Özellikleri” başlıklı 8’inci maddesinde ise ihale konusu işte çalıştırılacak şoförün Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliği şartlarına uygun sınıflarda sürücü belgesi, 5 yıllık araç kullanma tecrübesine sahip, 21-60 yaş aralığında olacak ve askerlik ile ilişkisinin olmayacağının belirtildiği görülmektedir.
Başvuru sahibi …… Temizlik Yemek Yük ve Yolcu Taşımacılık Sanayi Ticaret Ltd. Şti.nin itirazen şikâyet dilekçesinde de bahsettiği üzere, istekli tarafından verilecek sürücüler haricinde kurum personellerinin de araçları sürebileceğinin öngörüldüğü, araç kaskosunun bu madde göz önünde bulundurularak yapılmasının istenildiği, Teknik Şartname’nin 6.4’üncü maddesinde yükleniciye yüklenen sorumluluğun sadece yüklenici firmanın temin edeceği sürücüler için mi, yoksa sürücü olarak görevlendirilecek kurum personeli için de mi geçerli olacağı ayrımının yapılmadığı dikkate alındığında, anılan Teknik Şartname maddelerinin tekliflerin hazırlanması aşamasında ihaleye teklif verecek gerçek veya tüzel kişilerde tereddütlere neden olurken sözleşmenin uygulanması aşamasında idare ile yüklenici arasında da uyuşmazlıklara neden olabileceği bir arada değerlendirildiğinde, bahse konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Mehmet ATASEVER
Simdata Danışmanlık Y.K. Başkanı
Sağlık Bak. SGB E. Bşk./KİK E. Üyesi
Mehmetatasever.org