Değer Zincirinde Stok Yönetiminin İşletmelerdeki Önemi

ÜRÜN ve FİRMA ARAŞTIRMA

Kadir Hançer
Lojistik Yöneticisi. Güzel sanatlardan lojistik meslekğini hayatımın bir parçası ilan etmenin sevgisini,saygısını tecrübelerim ile birleştirip ömrümün sonuna kadar bu meslekte ilk önce ekibimi daha sonra ise Lojisitk mesleğine başlayacak olanları , yeni mezunları yetişe bildiğim kadar lojistik işletmelerine beşeri sermaye kazandırmaya şahsım olarak söz vermiş biriyim.

Değer Zincirinde Stok Yönetiminin İşletmelerdeki Önemi
Kadir HANÇER – Lojistik Yöneticisi

Değer zinciri analizi metodu ilk kez 1985 yılında Harvard İşletme Fakültesi’nden Michael Porter tarafından, rekabet avantajı elde etme ana fikriyle ileri sürülmüştür.

Sonrasında değer zinciri analizi, yönetim muhasebesi literatüründe ve son zamanlarda daha çok yönetim literatüründe gelişim göstermiştir. Değer zinciri analizi, maliyet ve değer zinciri farklılaşması ile ilgili tüm temel faaliyetlerin etkilerini analiz etme üzerine yapılandırılmış bir metottur (Zokaei, 2010: 1)

Bahsedilen değer zincirinde birincil adımlar olarak nitelendirilen 5 adım şu şekilde sıralanmaktadır:

-Inbound Lojistik,
-Operasyonlar,
-Outbound Lojistik,
-Pazarlama ve Satış,
-Hizmetler

Inbound lojistik, temin etme, depolama ve stok yönetimini içerir.
Operasyonlar, girdileri ürün haline dönüştürmek için değer oluşturma faaliyetleridir.
Outbound Lojistik, müşteriye bitmiş ürünü ulaştırmak için gereken görevleri içerir.
Pazarlama ve Satış aktiviteleri, ürünleri satın almak için alıcı bulma faaliyetleri ile ilişkili bir süreçtir. Hizmetler, satılan ürünlerin değerini arttırmak için satış sonrası gerçekleşen bakım, müşteri desteği gibi faaliyetleri içerir.

Değer Zincirini destekleyen önemli ikincil aktiviteler ise Satın alma, İnsan Kaynakları Yönetimi, Teknoloji Yatırımı ve Altyapıdır.

Değer zinciri halkalarından herhangi birisi zayıflarsa diğerlerinin performansını da etkiletmektedir. Bu bağlamda doğru planlama yapılmaması halinde Inbound lojistik, temin etme, depolama ve stok yönetimindeki aksaklıklar müşteri memnuniyetini doğrudan etkileyecektir. Örneğin, tedarik zinciri içerisinde hastanedeki medikal malzemelerin işletme için stok bulundurma ve devamlılık hayati öneme sahipken, varlıklarının düşük yüzde oranları ile stokları olan işletmeler için stok bulundurma ve yönetme daha az öneme sahip olacaktır. Nitekim sürdürebilirlik ve işletmelerin geleceğe yönelik hamlelerinde en büyük etkenlerden biri de stokların doğru yönetimi, geçmiş verilerin izlenilirliği ve anlaşılabilir indikatörler stokların etkin yönetiminde avantaj sağlamakta büyük öneme sahiptir. Bu önem derecesi işletmelerde stok bulundurmanın temel amacı olan karlılığı ve işletmenin başarısını arttırmak olacaktır.

Değer zincirinin en önemli parçalarından biri olan stokların, bulunurluğunun kendi içeresinde avantajları ve dezavantajları mevcuttur. Amaç karlılık ve işletme başarısı olarak gözükse de doğru yönetilmeyen stoklar asıl amacının dışına çıkarak zincirde kopmalara neden olarak işletmeyi zarar uğratıp, başarısını düşürecektir.

Bu nedenle;

Lojistik merkezlerde ve işletmelerde dönemsel ya da yıllık olarak planlanan envanter sayımlarında eksik sayılan birim maliyeti ucuz dahi olan ürünün olmayışına “nerede“  ,  fazla oluşuna ise ‘’ bu raftan en son kim ürün topladı“  gibi kim ve nerede sorularının cevapları arandığından:

Stoklar = Gizli Özne,  olarak betimleyebiliriz.

İşletmelerde stok bulundurmanın yararları;

  • Oluşabilecek ürün talep dalgalanmalarına karşı önlem alınması,
  • Tedarikçi değerlendirme formlarına istinaden stok devir hızı yüksek olan ürünlerde toplu alım yapılarak birim maliyette ve tedarik maliyetlerinde indirim sağlanması,
  • Şayet işletme üretim yapıyorsa ham madde stoklarının doğru yönetilmesi ile ürün üretimlerinin aralıksız ve düzgün bir şekilde faaliyet göstermesi,
  • Arz ve taleplerin belirli dönemlerde farklılık göstermesine istinaden mevcut durumu korumak,
  • Hesaplanan stok devir hızlarına istinaden hareketsiz ürünlerin tespiti yapılarak zayi riskinin minimuma indirilmesi,
  • Yüksek enflasyon dönemlerinde avantajlı bir yatırım, vb. şeklinde örnekler çoğalabilir.

İşletmelerde stok bulundurmanın dezavantajları;

  • Envantere bağlanmış sermaye ileride oluşabilecek farklı avantajlarda kullanılamaz bir kaynak yaratması,
  • Değişken siparişlerin olmasına istinaden oluşan taleplere istenilen hızda cevap vermenin zorlaşması,
  • Atıl stokların oluşması,
  • Ürünlerin içeriklerine istinaden zayi risklerinin artması,
  • Ön görülen raporlama çalışmalarında geçmiş veriler ile yeni dönem verilerinde meydana gelen sapmalar,
  • İyi planlanmayarak stoklara yapılan yatırım, fırsat maliyetlerinden işletmeyi yoksun bırakması,
  • Hazır bekleyen stokların maliyetleri ileride ürün maliyetlerinde oluşabilecek fiyat değişikliği, vb. şeklinde örnekler çoğalabilir.

Değer zincirinde stok yönetimin ehemmiyetini anlamak adına, depolarda stoklanan ürünlerin yerine birim maliyetleri kadar para konularak mevcut operasyonda yapılan tüm işlerin aynı şekilde yapılmasının gerekliliğini, bu bakış açısı ile tüm tedarik zinciri ve lojistik çalışanlarına işletmelerin aşılaması gerekmektedir. Bu bağlamda değer zinciri halkalarından herhangi birisi zayıflarsa diğerlerinin performansını da etkileneceğinden, güçlü bir değer zinciri oluşturmak için tüm halkaların güçlülüğü ile sağlanır.

PAYLAŞIMLAR

Lütfen yorumunuzu girin !
Lütfen adınızı giriniz.

Akılcı Tahminler Rehberi

Hep bir sorgulamalar, hep bir tahminler, hep hep hep varsayımlar ve ihtimaller dünyasıdır iş hayatı. Devamlı bir şeyleri anlamak, fark...

Zaman Baskısı ve Yukarıdan Aşağıya Görsel Dikkat

Markaların, hedef kitlelerinin dikkatini çekebilmek için sıklıkla başvurduğu aşağıdan yukarı görsel dikkate ek olarak içsel, amaca odaklı gerçekleşen ve...

Nöropazarlama Uygulamalarının Sanayi Sektörüne Uyarlanması Nasıl Olur ?

Pazarlama Beyinde Başlar… Nöropazarlama, nörobilim ve pazarlama ana bilim dallarındaki yöntem ve uygulamaların disiplinler arası bir yaklaşımla pazarlama alanında kullanılmasını...

Aşırı Düşük Kapsamında Belgelerin Sunuluş Şekli ?

İtirazen Şikayet Konusu;  TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü Satın Alma ve Stok Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından 14.10.2022 tarihinde açık ihale...

Uluslararası İstanbul İplik Fuarı 19. Kez 16-18 Şubat’ta Gerçekleşecek

Tekstil sektörünün en önemli ham maddesi olan iplik endüstrisinde faaliyet gösteren üreticiler, 16-18 Şubat 2023 tarihlerinde 19. kez TÜYAP...

Alüminyum & Demir-Çelik, Endüstriyel Fırınlar & Isıl İşlem & Döküm Sektörlerinde Personel Sıkıntısı

Değerli Sanayicilerimiz ve Kıymetli İşverenlerimiz, Milyonlarca dolar yatırımlar yaptık, fabrikalar kurduk, tesisleştik, makinalar ve teçhizatlar aldık. Borç aldık, kredi çektik,...

İşveren, İşçiye Tahsis Ettiği Aracı, Mesai Saatleri Dışında Araç Takip Sistemi ile İzleyebilir mi ?

İşverenler, işyeri dışında yapılacak işlerini işçilerine tahsis ettikleri hizmet araçları vasıtası ile yürütmekte ve işçilerin kullandığı araçlara araç takip...

SATIŞ YÖNETİCİLİĞİ SERTİFİKA PROGRAMI – New Sales Mindset –

SATIŞ YÖNETİCİLİĞİ SERTİFİKA PROGRAMI - New Sales Mindset - Son Başvuru: 8 ŞUBAT 2023 Program Süresi: 60 Saat (5 Hafta sonu Online...

Makine Sektörü 2022 Yılını 25,3 Milyar Dolar İhracatla Tamamladı

Makine İhracatçıları Birliği (MAİB) tarafından açıklanan konsolide verilere göre, 2022 yılı sonunda Türkiye'nin serbest bölgeler dâhil toplam makine ihracatı...

Yatırım Teşvik Kapsamı İthalat İşlemlerinde ATR Dolaşım Belgesi ve Ek Mali Yükümlülük

Yazımızın konusu 2012/35 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar uyarınca, yatırım teşvik belgesi kapsamında, GTS ülkelerinden ek mali yükümlülüğe...
  • Hammadde / Ürün Tedarik ve Satış Hizmetleri
  • Akreditif ve Dış Ticaret Danışmanlığı
  • Ülke / Sektör Analizi ve Araştırma Raporu

Ticari Hizmetlerimizden Faydalanın

Satınalma Dergisi'ne Dijital Üye Olun

Dijital Üyelik ile Satınalma Dergisi'nin yayınlanmış tüm sayılarına erişebilir, Buyer Network Öğrenme Merkezi'nde eğitim dokümanlarına ulaşabilirsiniz.

SATINALMA DERGİSİ 10 YILLIK ARŞİVİ

Yayınlanmış Tüm Sayılara ve Yayınlanacak 12 Sayıya Dijital Olarak Erişim

Buyer Network Öğrenme Merkezi

Kariyerinizi Geliştirecek Uzaktan Eğitim Seçeneklerine Sahip Olun

KURUMSAL ÜYELİK AVANTAJLARI

10 Yöneticiye Kadar Geniş Takımlar için Şirket Paketini Satın Alın