Optimizasyonu İyileştirmek İçin…

ÜRÜN ve FİRMA ARAŞTIRMA

Utkan ULUÇAY
Utkan ULUÇAY
Ankara Fen Lisesi - ODTÜ End. Müh. Lisans - Çukurova Ünv. End. Müh. Y.Lisans - TCZB Bankacılık Okulu - TOCICO Tedarik Zinciri - Finans Sertifiksyonu - ISCEA DDMRP Planner - TOC4EFC Tekstil (iplik, kumaş, terbiye, konfeksiyon, ticaret) 30+ yıl tecrübe Şimdi Anladım! (Perakendede Kısıtlar Teorisi Tamamlama Çözümü roman) kitap tercümesi Yalın - Kısıtlar Teorisi - Sürdürülebilirlik - Kalite - Değişim Yönetimi

Optimizasyonu anlayalım, sınırlarını bilelim. İşe yarayabilmesi için modelin sadeleşmesi, ortalama değerlerden sakınılması, uzun süreçlerin tamponlarla ayrıştırılması, tahmin hatalarından korunması gerekir. Yeni paradigmaya uygun Kısıtlar Teorisi Üretim (DBR) ve Perakende (Tamamlama) çözümlerini deneyin.

Neden Optimizasyon Gereklidir?

  • Her şirkette bir kısıt vardır, aksi takdirde sonsuz büyüyebilirdik.
  • Kısıttan pay kapabilmek için ürünler yarışır, hangi ürün gamının en iyi sonucu vereceğini anlamak için optimizasyon yapılır. Doğrusal Programlamaya dayanan yaklaşık 1945 model bir uygulamadır.

Optimizasyon Yapmak Kolay mıdır?

  • Değildir, teknik bir konudur, yukarıdaki «karışık» resimde en uygun fiyatlı diyet listesi için optimizasyon yapılmıştır.
  • Uzman personel gerektirir, pahalı yazılımlarda belirli aralıklarla çalıştırılır, ancak bir süre sonra sonuç verir, beklemek gerekir, çıkan sonucu yorumlamak kolay değildir.

Yorumlamak Neden Zor?

  • Çok sayıda parametre kullanılır, bunun için yoğun ve uzun bir veri toplama süreci gerekir.
  • Verinin çoğu «ortalama» değerdir, gerçek durumu yansıtmaz.
  • Geçen zaman zarfında maalesef verinin güncelliği bozulur.
  • Tam veri toplanamadığında «tahmini değerler» kullanılır, tahmin hataları optimizasyona dahil olur.
  • Çıkan sonuç ancak parametrelerin «geçerli aralıkta (relative range)» kalması halinde optimumdur.
  • VUCA dünyasına uygun değildir. Simulasyonun aksine hızlıca senaryo deneyemezsiniz.
  • Başlangıç şartlarına aşırı duyarlıdır (sensitivity analysis), küçük farklar bile sonucu değiştirebilir.
  • Tekrar çalıştırdığınızda karar değiştirmek isteseniz bile pratikte siparişi verdiyseniz geri çekemeyebilirsiniz.

Örnek Yapalım

3 farklı istasyondan geçerek tamamlanan bir üretim sürecimiz, 4 farklı ürünümüz olsun. Üretim planımızı 6 aylık yapalım, optimizasyonu her ay tekrar çalıştıralım. Bu ürünlerin maliyetleri, proses süreleri, proses fireleri ve bu istasyonların kapasiteleri olsun. Amacımız en uygun maliyetle azami satış yapmak olsun.

Tipik bir doğrusal programın geçerli olduğu aralık (relavant range) vardır. Programın parametrelerinin değişime hassasiyetleri analiz (sensitivity analysis) edilir. Bu analizin izin verdiği ölçüde optimum çözüm “iyileştirilerek” esnetilebilir. Bu aralıkların dışına çıkıldığında çözüm geçersizleşir.

Parametrelerin en azından bir sonraki optimizasyon çalıştırmasına kadar geçen bir aylık süre zarfında belirlenen aralıkta kalması olasılığını %95 alalım. Senelerin fabrikası, oturmuş proses, tecrübeli ekip ve kapasiteli optimizasyon yazılımıyla bunu bekleyebiliriz.

3 istasyon X 4 ürün = 12 “ortalama” süre, 3 istasyon X 4ürün = 12 “ortalama” fire, 4 ürün X 6 dönem = 24 “ortalama” talep, 3 ürün için “anahtarla ortalamalara dayalı dağıtılmış genel giderli maliyet” derken kabaca 50 farklı parametrenin aynı anda kendi aralıkları içinde kalmasını umuyoruz.

Tutma olasılığı 0,95 X 0,95 X 0,95 X 0,95 X 0,95 X…..X 0,95 =(0,95) ^50 = %8 dir !!

Modeli basitleştirip (fireyi iptal edelim, sadece 3 dönem için tahmin kullanalım) 25 parametreye indiğinizde oran %8 den  %28 e yükselir.

Tahmin kalitenizi fevkalade yapıp %95 yerine %98 ihtimale gelseniz bile 50 parametreyle başarılı olma ihtimaliniz  ancak %36 dır !!

Böyle bir projeye dahil olmak ister misiniz? Peki onaylamak ? Ya amirinizden onay istemek?

Aslında daha süreçler veya ürünler arası bağımlılığa (İstasyon1 den mal gelmezse İstasyon2 o ürün için hazır olsa bile boş kalır gibi) değinmedik bile…

Plan gereklidir, ancak önemli olan icrasıdır! Çevik ve uyanık olmak gerekir.

Üretim (DBR)  / perakende (Tamamlama) için KendinYap Kılavuzlarını inceleyin, aceleniz varsa OTIF100FILLRATE100 bakın.

Kazanmanın coşkusu kaybetme korkusunu aştığında dönüşüm başlayacaktır.

Utkan Uluçay

PAYLAŞIMLAR

Lütfen yorumunuzu girin !
Lütfen adınızı giriniz.

Enflasyon, Soğan, Patates ve Domates

Domates Ne kadar gururlansa da azdır şu domatesin. Bu sene domates altın çağını yaşıyor vesselam. Bu hafta pazara gittim haftalık alışverişimi...

İdari Satınalma – Piyasa Bilgileri Aralık 2022

İdari Satınalma - Piyasa Bilgileri Aralık 2022 Üyeler için tablonun dolu hali aşağıdadır.

İmalatçı Firma Aranıyor !

İmalatçı Firma Aranıyor. Bakır boru üretimi için bakır puldan derin çekme ile parça üretecek firma aranmaktadır. Talep Sahibi Firma Bilgileri...

Yeşil Gümrük Girişimi

Yeşil Gümrük Girişimi (GCI - Green Customs Initiative), çevreye duyarlı ürünlerin yasa dışı ticaretini engellemek ve bu ürünlerin yasal...

Stratejik Satınalma Nedir?

"Stratejik Satınalma" büyük dış maliyet alanlarını ortadan kaldırmanın mantıklı, yapılandırılmış, bütünsel bir yoludur. AT Kearney'nin 1980'lerde General Motors'ta geliştirdiği...

Eleman Aranıyor

ELEMAN ARANIYOR Eleman denince genellikle bir kuruluşta veya bir yerde çalışan insanların her biri akla gelir ama bugün ben biraz...

Örgütsel Stres

“Üretken bir şey yapmak, duygusal stresi azaltmanın harika bir yoludur. Aklınızı üretken bir şey yapmaya ikna edin.” Ziggy Marley Örgütlerin...

AXA, 2022 yılı Gelecek Riskleri Raporu’nu Yayınladı: Ekonomik ve Jeopolitik Riskler, Küresel Endişe Yaratıyor

AXA Grubu’nun küresel araştırmalar sonucu tüm dünyayı etkileyen uzun vadeli risk faktörlerini ortaya koyduğu Gelecek Riskleri Raporu’nun 2022 sonuçları...

Sözleşme İmzalamaya Gelmeyenler İçin Yasaklama Kararı ?

Kamu İhale Kurulu Kararı Özeti; İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdarece 29.07.2022 tarihinde EKAP üzerinden taraflarına gönderilen “Beyan edilen bilgileri...

Risklerin Kara Kutusu Kalite Kongresi’nde Açıldı

Türkiye Kalite Derneği’nin (KalDer) gelenekselleşen Kalite Kongresi, TÜSİAD iş birliğiyle 31’inci kez kapılarını bilim ve iş dünyasına açtı. Avrupa’nın...
  • Hammadde / Ürün Tedarik ve Satış Hizmetleri
  • Akreditif ve Dış Ticaret Danışmanlığı
  • Ülke / Sektör Analizi ve Araştırma Raporu

Ticari Hizmetlerimizden Faydalanın

Satınalma Dergisi'ne Dijital Üye Olun

Dijital Üyelik ile Satınalma Dergisi'nin yayınlanmış tüm sayılarına erişebilir, Buyer Network Öğrenme Merkezi'nde eğitim dokümanlarına ulaşabilirsiniz.

SATINALMA DERGİSİ 10 YILLIK ARŞİVİ

Yayınlanmış Tüm Sayılara ve Yayınlanacak 12 Sayıya Dijital Olarak Erişim

Buyer Network Öğrenme Merkezi

Kariyerinizi Geliştirecek Uzaktan Eğitim Seçeneklerine Sahip Olun

KURUMSAL ÜYELİK AVANTAJLARI

10 Yöneticiye Kadar Geniş Takımlar için Şirket Paketini Satın Alın