Ulaşım Hizmet İhalesinin Ödeme Süresinde Çelişki Olması?
Mehmet ATASEVER
Simdata Danışmanlık Y.K. Başkanı
İtirazen Şikayet Konusu; Başvuru sahibinin dilekçesinde özetle; Sözleşme Tasarısı’nın 12’nci maddesinde yer verilen hakediş ödemelerine ilişkin düzenlemenin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesine aykırılık teşkil ettiği, ayrıca alınan maddenin 12.1’inci maddesinde belirtilen ödeme süresiyle 12.1.1’inci maddesindeki ödeme süresinin çelişkili olduğu iddialarına yer verilmiştir.
Konu İle İlgili Emsal Sayılı Kamu İhale Kurulu Kararına Göre;
Yapılan inceleme ve tespitler neticesinde; Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “…Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.
1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde; Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.
…
…
Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: 2026 YILI CENAZE, SOSYAL ve KÜLTÜREL AMAÇLI ULAŞIM HİZMET
ALIMI
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı: İstanbul İl Sınırları dışı (en az 37 kişilik otobüsle) 550.000 km, İstanbul İl
sınırları için (en az 37 Kişilik Otobüsle-günübirlik) 80.000 km, İstanbul İl sınırları için (en az 27 Kişilik Otobüsle-günübirlik) 80.000 km, Yurt dışı için (en az 16 Kişilik minibüsle) 5.000 km, Yurt dışı için (en az 46 Kişilik Otobüsle) 5.000 km, Araçların Bekleme süresi 200 gün, Dijital Renkli Baskı Folyo (Boy 25 cm en 170 cm) 4.000 adet, Bardak su 120.000 adet.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: …….. Belediye Başkanlığı” düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Mali Hizmetler Müdürlüğü ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:
Aylık Hak ediş ödemeleri 180 gün içerisinde, Mali Hizmetler Müdürlüğü’nün ödeme planı çerçevesinde yapılır.
12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesinden, hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten itibaren en geç sözleşmede yazılı süre sonunda, sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa 30 gün içinde tahakkuka bağlanacağı, bu tarihten itibaren başlamak üzere 30 gün içinde de ödeme yapılacağı, buna göre, hakedişin tahakkuka bağlanmasına ilişkin olarak Genel Şartname’de belirtilen süreden farklı bir süre belirlenmesinin idarenin takdirinde olduğu, ancak yükleniciye yapılacak ödemenin tahakkuk tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılması gerektiği, bu itibarla ödeme süresinin belirlenmesi hususunda idareye herhangi bir takdir yetkisi verilmediği anlaşılmaktadır.
Mevcut ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde, aylık hak ediş ödemelerinin 180 gün içerisinde İdarenin Mali Hizmetler Müdürlüğü’nün ödeme planı çerçevesinde yapılacağının düzenlendiği, aynı Tasarı’nın 12.1.1’inci maddesinde ise hakkediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanacağı, bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılacağının düzenlediği, bu noktada hakediş ödemelerine ilişkin sürenin her iki maddede farklı düzenlendiği tespit edilmiştir.
İhale konusu işe ait Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde ödeme süresinin 180 gün olarak belirlendiği, aynı Tasarı’nın 12.1.1’inci maddesinde ise ödemenin tahakkuktan itibaren otuz gün içinde yapılacağının düzenlendiği, hakediş ödeme süresinin hakedişin ödenebilir hale gelmesinden sonraki aşamaya ilişkin olduğu, hakedişin ödenebilir hâle gelmesinin ise tahakkuk işleminden sonra gerçekleştiği dikkate alındığında, anılan maddeler arasında hakediş ödeme süresine ilişkin bir çelişki bulunduğu, ayrıca Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca ödemenin tahakkuk tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılmasının zorunlu olduğu göz önünde bulundurulduğunda, söz konusu düzenlemenin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Mehmet ATASEVER
Simdata Danışmanlık Y.K. Başkanı
Sağlık Bak. SGB E. Bşk./KİK E. Üyesi
Mehmetatasever.org