İşveren Çalışanını Kamerayla İzleyebilir mi? KVKK’nın 08.06.2026 Tarihli Duyurusu
Baran ÇAĞDAVUL
Avukat & Arabulucu
İş yerlerinde güvenlik kamerası kullanımı, İK departmanlarının en sık karşılaştığı hukuki risk alanlarından biri olup, Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK), 8 Haziran 2026 tarihinde yayımladığı “İş Yerlerinde Güvenlik Kamerası Sistemi Kullanımında Dikkat Edilecek Hususlara Dair Kamuoyu Duyurusu” ile bu konudaki belirsizliklere son noktayı koymuş durumda. Kurul duyurunun çalışanlardan gelen ve giderek artan şikayetler üzerine hazırlanmış olduğunu ifade ettiği duyurusunda, işverenlerin kamera sistemlerini hangi sınırlar dahilinde kullanacağını da somut şekilde belirlemiş durumda.
Bu yazımda, duyurunun İK uygulamaları açısından ne anlama geldiğini kısaca özetlemekteyim.
- İşyerinde Kamera Kullanımı Yasak Değil Ancak Amaç Sınırlı
Kurum’un duyurusu, güvenlik kamerası kullanımını tamamen yasaklamıyor. İşveren; iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması, iş kazalarının önlenmesi, iş yeri güvenliğinin korunması, suçların önlenmesi ve/veya tespiti gibi meşru ve somut amaçlarla kamera sistemi kurabilir.
Ancak asıl kritik nokta KVKK’nın, çalışanların performansının izlenmesi, verimliliğinin ölçülmesi veya çalışanın denetlenmesi amacıyla yapılan kamera takibinin meşru amaç kapsamında olmadığını açık biçimde belirtmiş olması. Başka bir ifadeyle işverenin “Çalışan ne kadar verimli çalışıyor, masasından kaç dakikada bir kalkıyor, oyalanıyor mu?” gibi kontrol gerekçeleri, KVKK’da verilerin işlenmesi için uyulması zorunlu tutulan “amaçla bağlantılı ve sınırlı olma” ilkesine aykırı kabul ediliyor.
- Duyuruda Öne Çıkan Sınırlar
Duyuruda İK uygulamalarını doğrudan ilgilendiren birkaç önemli sınır bulunuyor:
Özel alan yasağı: Tuvalet, soyunma odası, mescit ve dinlenme alanları gibi mahremiyetin yoğun olduğu yerlere kamera yerleştirilemez.
Ölçülülük ilkesi: Kameranın kapsama alanı, amacı gerçekleştirmek için gerekli olandan geniş tutulamaz; çalışan kamera vasıtasıyla sürekli ve genel gözetime tabi tutulamaz. (Örneğin çalışanın gözüktüğü kamera kayıtlarının, geçerli bir gerekçe yokken sık sık izlenmesi dahi ölçülülük ilkesine aykırı kabul edilmektedir.)
Aydınlatma yükümlülüğü: Çalışanların kamera ile izlendiği konusunda önceden ve açıkça bilgilendirilmesi gerekiyor.
Ses kaydı ise ayrı bir risk: Görüntüyle birlikte ses kaydı alınması çok daha hassas bir veri işleme faaliyeti sayılıyor. Bu nedenle ses kaydının neden alındığının KVKK kapsamında açık, zorunlu ve ölçülü bir gerekçe ile açıklanması zorunlu; aksi hal hukuka aykırı kabul ediliyor.
- Duyuru, Mesai Takibi Amacıyla Biyometrik Veri İşlenmesi Kararıyla Birlikte Okunmalı
Kurul’un duyurusunun yalnızca görüntü ve ses kaydına ilişkin olduğu düşünülmemeli. Zira Kurul’un 29.04.2026 tarihli ve 2026/921 sayılı “Mesai Takibi Amacıyla Biyometrik Veri İşlenmesi Hakkında İlke Kararı” 2 Haziran 2026’da Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdi. Mezkur kararda, parmak izi veya yüz tanıma gibi biyometrik verilerin yalnızca mesai takibi amacıyla bile olsa işlenmesi hukuka aykırı bulunmuş; kart, pin veya imza çizelgesi gibi daha az müdahaleci yöntemler mevcutken, biyometrik veri kullanımının ölçülülük ilkesini ihlal ettiğini vurgulanmıştır.
Söz konusu duyuru ve karar birlikte değerlendirildiğinde, KVKK’nın, işverenin denetim ve gözetim istemini oldukça net sınırlandırdığı ve çalışanların kişisel verilerinin korunmasını, işverenin denetim ve gözetim hakkından üstün tuttuğu sabit haldedir.
- Peki Mezkur Duyuru İşverenler İçin Ne Anlama Geliyor?
İşverenler için mevcut kamera politikalarını gözden geçirmek artık bir tercih değil, zorunluluk. Özellikle de kamera kurulum amacının yazılı olarak somut ve net şekilde belirlenmemiş olması, kamera görüş alanının amaçla orantısız biçimde geniş tutulması, aydınlatma metni veya işyeri politikasının güncel mevzuata uyarlanmamış olması, mesai takibinde kart, imza gibi yöntemler yerine, parmak izi ve benzeri biyometrik sistemlerin tek yöntem olarak kullanılmaya devam edilmesi, ayrıca kişisel veri ihtiva eden kayıtların uzun süre tutulması ve/veya imha edilmesinden kaçınılması gibi durumlar oldukça büyük bir risk teşkil ediyor.
Zira bu unsurlardan herhangi birinin varlığı işverenin; KVKK şikayeti, idari para cezası, olayın niteliğine göre tazminat ve dahi ceza sorumluluğu ile karşı karşıya kalmasına sebebiyet verecektir.
Nitekim örnek mahiyetteki bir karar olan KVKK’nın 04.08.2022 Tarih ve 2022/797 sayılı Kararı:
“… Veri sorumlusu tarafından ilgili kişilerin giriş-çıkış esnasında yüz tanıma sistemi vasıtasıyla biyometrik verilerini işlenmesinin Kanun’un 6’ncı maddesi kapsamında herhangi bir veri işleme şartına dayanılmaksızın gerçekleştirildiği sonucuna varıldığı, bu hususların Kanun’un 12’nci maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer verilen “Veri sorumlusu kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesini önlemek amacıyla uygun güvenlik düzeyini temin etmeye yönelik gerekli her türlü teknik ve idari tedbirleri almak zorundadır.” hükmüne aykırılık teşkil etmesi nedeniyle veri sorumlusu hakkında Kanun’un 18’inci maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendi kapsamında 500.000 TL idari para cezası uygulanmasına, …”
şeklinde olup, kurulun istikrarlı biçimde kişisel verilerin işlenmesi noktasında oldukça sıkı ve sınırlayıcı bir yaklaşım gösterdiği aşikardır.
Şu halde KVKK’nın 8 Haziran 2026 tarihli duyurusu, işyeri kamera sistemlerinin kullanım sınırlarını netleştirirken, işverene -ve varsa İK departmanlarına- açık bir görev yüklüyor: mevcut kamera ve diğer gözetim politikalarını, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nda belirlenen şekilde kapsam ve aydınlatma yükümlülüğü açısından yeniden değerlendirmek. Bu noktada işverenlerin kamera sistemi ve diğer gözetim uygulamalarının güncel mevzuata uygunluğunun sağlanması ve değerlendirilmesi açısından hukuki destek alması oldukça mühim.
Baran ÇAĞDAVUL
Avukat & Arabulucu
Anahtar Sözcükler: KVKK, işveren, çalışan, kamera, İK, para cezası, KVKK şikayeti, Baran Çağdavul, kamera sistemi, güvenlik kamerası, veri sorumlusu