KİK İtirazların Şikayet Sonucu Beklenilmeden Sözleşme İmzalanması?
Mehmet ATASEVER
Simdata Danışmanlık Y.K. Başkanı
İtirazen Şikayet Konusu; Başvuru sahibinin dilekçesinde özetle; Şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından kanunda belirtilen süre içerisinde herhangi bir bildirim yapılmadığı ve alım sürecine devam edildiği iddialarına yer verilmiştir.
Konu İle İlgili Emsal Kamu İhale Kurulu Kararına Göre;
Yapılan inceleme ve tespitler neticesinde; Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır. Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:
a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı veya unvanı ve adresi.
b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.
c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.
d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.
e) İtirazen şikâyet başvurularında idareye yapılan şikâyetin ve varsa şikâyete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.” hükmü,
“İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. … İdare, şikâyet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır.
…
Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dâhil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İdareye şikâyet başvurusunda bulunulması halinde, başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihini, süresi içerisinde bir karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini izleyen tarihten itibaren on gün geçmeden ve itirazen şikayet başvurusunda bulunulmadığı hususuna ilişkin sorgulama yapılmadan veya itirazen şikayet başvurusunda bulunulması halinde ise Kurum tarafından nihai karar verilmeden sözleşme imzalanamaz.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: 61 Kalem Tıbbi Sarf Malzeme Alımı
b) Türü: Mal alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı: 61 Kalem Tıbbi Sarf Malzeme Alımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: ………. Üniversitesi / Üniversite Hastanesi” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalenin 25.03.2026 tarihinde gerçekleştirildiği, 04.06.2026 tarihli komisyon kararı ile ihalenin 37’incı kısmında ………. Medikal Tar. Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ve 61’inci kısmına …………’un ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği, numune değerlendirme neticesinde başvuru sahibi istekli ………….. Medikal San. ve Tic. A.Ş. tarafından 37’inci kısma ilişkin sunulan numunenin Teknik Şartname’nin 3, 4, 5 ve 13’üncü maddelerine uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi itirazen şikâyet dilekçesinde “Kamu İhale kanunu ilgisi maddesi, “İdare, şikâyet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikâyetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.” ifadesi bulunmaktadır.
İdare tarafından kanunda belirtilen süre içerisinde tarafımıza her hangi bir bildirim yapılmamış ve alım sürecine devam edilmiştir. Yukarıdaki hususlar doğrultusundan inceleme yapılmasını rica ederiz.” ifadelerine yer verilmiştir. İlgili mevzuat hükümlerinden idareye şikâyet başvurusunda bulunulması halinde, başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihini izleyen günden itibaren on gün geçmeden ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmadığı hususuna ilişkin sorgulama yapılmadan veya itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması halinde ise Kurum tarafından nihai karar verilmeden sözleşme imzalanamayacağı anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, ihale komisyonu kararının 05.06.2026 tarihinde başvuru sahibine EKAP üzerinden bildirildiği, başvuru sahibinin 10.06.2026 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin şikâyetin verilmesini izleyen on gün içerisinde şikâyet hakkında bir karar almadığı ve bunun üzerine başvuru sahibi tarafından 26.06.2026 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu ve başvuruların süresi içerisinde yapıldığı görülmüştür. Bu itibarla idarece itirazen şikâyet başvurusu hakkında Kurum tarafından nihai karar verilmeden ihalenin şikâyet dilekçesine konu olan 61’inci kısmında 25.06.2026 tarihinde ve 37’nci kısmında 01.07.2026 tarihinde ihale üzerinde bırakılan isteklilerle sözleşme imzalandığı tespit edilmiştir.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin, şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükme bağlanmış, bu kapsamda ilgili maddenin dördüncü fıkrasında, dilekçelerde yer alması gereken hususlar belirtilmiş ve bahse konu dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğuna değinilmiştir.
Yapılan inceleme ve tespitler neticesinde, ilgili mevzuatı uyarınca belirtilen süreler tamamlanmadan sözleşme imzalanmayacağı açık olmasına karşın idare tarafından mevzuata aykırı bir şekilde sözleşme imzalandığı görülse de itirazen şikâyet dilekçesinde bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğuna yönelik herhangi bir iddianın yer almadığı göz önünde bulundurulduğunda idarece sözleşme imzalanmış olmasının esasa etkili olmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Mehmet ATASEVER
Simdata Danışmanlık Y.K. Başkanı
Sağlık Bak. SGB E. Bşk./KİK E. Üyesi
Mehmetatasever.org